Μητρώο του άρθρου 11: το επίσημο ελληνικό «μη με καλείτε» μητρώο της ΕΕΤΤ

Σε παίρνουν συστηματικά εταιρείες ενέργειας, ασφαλιστικά γραφεία ή «πάροχοι internet» που δεν ζήτησες ποτέ; Έχεις στα χέρια σου ένα νομικό εργαλείο που σχεδόν κανένας δεν χρησιμοποιεί - και είναι δωρεάν.

Ο ελληνικός νόμος 3471/2006 (άρθρο 11) ορίζει ότι κάθε καταναλωτής μπορεί να εγγραφεί σε ειδικό μητρώο και να απαγορεύσει τη χρήση του αριθμού του για εμπορικές κλήσεις. Λέγεται «Μητρώο του άρθρου 11» και είναι το ελληνικό αντίστοιχο του Do Not Call list.

Τι είναι ακριβώς το Μητρώο του άρθρου 11

Δεν είναι ένα κεντρικό μητρώο. Είναι ένα ξεχωριστό μητρώο για κάθε πάροχο τηλεπικοινωνιών. Δηλαδή:

• Αν έχεις αριθμό Cosmote, εγγράφεσαι στο μητρώο της Cosmote
• Αν έχεις αριθμό Vodafone, εγγράφεσαι στο μητρώο της Vodafone
• Αν έχεις αριθμό Nova, εγγράφεσαι στο μητρώο της Nova
• Αν έχεις σταθερό από διαφορετικό πάροχο (π.χ. Wind Hellas σταθερό), εγγράφεσαι εκεί

Όταν μια εταιρεία θέλει να κάνει εμπορική καμπάνια, υποχρεούται από τον νόμο να ζητήσει από κάθε πάροχο τη λίστα των αριθμών που είναι εγγεγραμμένοι, και να αφαιρέσει αυτούς τους αριθμούς από την καμπάνια της.

Η ευθύνη παρακολούθησης ανήκει στην ΕΕΤΤ και στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ).

Νομικό πλαίσιο - τι ακριβώς απαγορεύει ο νόμος

Το άρθρο 11 του Ν. 3471/2006 (όπως τροποποιήθηκε) ορίζει:

• Αδιάκριτη εμπορική επικοινωνία με αυτόματα συστήματα κλήσης ή προηχογραφημένα μηνύματα είναι παράνομη χωρίς τη συγκατάθεσή σου (opt-in σύστημα)
• Επικοινωνία από ζωντανό άνθρωπο για διαφημιστικούς σκοπούς είναι επιτρεπτή μόνο αν δεν έχεις δηλώσει αντίθεση (opt-out σύστημα)
• Η δήλωση αντίθεσης γίνεται με εγγραφή στο μητρώο του παρόχου σου
• Οι εταιρείες υποχρεούνται να ενημερώνουν τις λίστες τους τουλάχιστον μία φορά τον μήνα

Πρακτικό αποτέλεσμα: μετά την εγγραφή σου, δεν επιτρέπεται καμία ελληνική εταιρεία να σε καλέσει με διαφημιστικό σκοπό. Αν το κάνει, παραβιάζει τον νόμο και υπόκειται σε διοικητικά πρόστιμα.

Πώς εγγράφεσαι - οδηγίες ανά πάροχο

Πιο γρήγορος τρόπος: σύνδεση στο online portal ή στο app του παρόχου σου, αναζήτηση «Μητρώο άρθρου 11» ή «Διαφημιστικές κλήσεις». Συνήθως υπάρχει ένα checkbox που σημαίνεις. Η εγγραφή ισχύει από την ημέρα που υποβλήθηκε.

Τι δεν προστατεύει το μητρώο

Είναι σημαντικό να ξέρεις τους περιορισμούς. Η εγγραφή σου δεν εμποδίζει:

• Κλήσεις από εταιρείες με τις οποίες έχεις ήδη συμβατική σχέση - π.χ. αν είσαι πελάτης της ΔΕΗ, η ΔΕΗ μπορεί να σε καλέσει για το συμβόλαιό σου ή για συναφές προϊόν
• Κλήσεις από το εξωτερικό - ο νόμος ισχύει για ελληνικές εταιρείες· call centers στην Αλβανία, την Ινδία ή το Πακιστάν δεν δεσμεύονται
• Απάτες και παραβατικές κλήσεις - οι απατεώνες δεν συμβουλεύονται μητρώα. Ο νόμος είναι αναποτελεσματικός εναντίον τους.
• Πολιτικές κλήσεις και έρευνες κοινής γνώμης - δεν θεωρούνται «εμπορικές»
• Φιλανθρωπικές οργανώσεις - σε γκρίζα ζώνη, εξαρτάται από το αν ζητούν χρηματική προσφορά

Αν λοιπόν περιμένεις ότι θα σταματήσουν εντελώς οι ενοχλητικές κλήσεις μετά την εγγραφή, μάλλον θα απογοητευτείς. Αυτό που θα μειωθεί δραστικά είναι οι κλήσεις από νόμιμες ελληνικές εταιρείες.

Τι κάνεις όταν κάποιος αγνοεί την εγγραφή σου

1. Κατάγραψε τα στοιχεία της κλήσης. Ημερομηνία, ώρα, αριθμός που εμφανίστηκε, εταιρεία (ζήτα ξεκάθαρα ποια εταιρεία είναι και ποιον εκπροσωπεί).
2. Πες ρητά «είμαι εγγεγραμμένος στο Μητρώο του άρθρου 11». Αν συνεχίσουν, η παράβαση είναι αποδεδειγμένη.
3. Υπόβαλε καταγγελία στην ΕΕΤΤ μέσω της φόρμας στο eett.gr, στην ενότητα «Καταγγελίες». Η ΕΕΤΤ ερευνά και επιβάλλει πρόστιμα.
4. Παράλληλα, καταγγελία στην ΑΠΔΠΧ μέσω dpa.gr αν θεωρείς ότι έγινε επεξεργασία προσωπικών σου δεδομένων χωρίς συγκατάθεση.
5. Συνήγορος του Καταναλωτή (synigoroskatanaloti.gr) αν προέκυψε χρηματική ζημιά (π.χ. σύναψη παραπλανητικού συμβολαίου).

Τα διοικητικά πρόστιμα της ΑΠΔΠΧ για παραβίαση του νόμου 3471/2006 ξεκινούν από μερικές χιλιάδες ευρώ και μπορούν να φτάσουν τα 150.000 ευρώ ή το 4% του κύκλου εργασιών της εταιρείας (όποιο είναι μεγαλύτερο), σύμφωνα με τον GDPR.

Πώς συμπληρώνει το μητρώο τις άλλες σου άμυνες

Το Μητρώο του άρθρου 11 είναι ένα από πολλά εργαλεία. Συνδυάζεται καλύτερα με:

• Εφαρμογές φιλτραρίσματος κλήσεων (Truecaller, Hiya, Should I Answer) που μπλοκάρουν αναγνωρισμένα τηλεμαρκετίστικα νούμερα
• Εξατομικευμένα block lists στο τηλέφωνο
• Φραγή διεθνών κλήσεων προς ύποπτους προορισμούς

Για περισσότερες τεχνικές διακοπής τηλεμάρκετινγκ δες τον αναλυτικό μας οδηγό πώς να σταματήσεις τις κλήσεις telemarketing στην Ελλάδα.

Συχνές ερωτήσεις

Πόσο διαρκεί η εγγραφή στο μητρώο;

Επ' αόριστον. Δεν λήγει αυτόματα. Παύει μόνο αν εσύ ζητήσεις διαγραφή ή αν αλλάξεις πάροχο (νέος πάροχος = νέο μητρώο, νέα εγγραφή).

Τι γίνεται αν αλλάξω πάροχο με φορητότητα;

Πρέπει να εγγραφείς ξανά στο μητρώο του νέου παρόχου. Η προηγούμενη εγγραφή ισχύει μόνο για τον προηγούμενο πάροχο. Η αλλαγή δεν μεταφέρει την εγγραφή.

Πόσο γρήγορα ισχύει η εγγραφή;

Από τον επόμενο μηνιαίο κύκλο ενημέρωσης λιστών των διαφημιζόμενων. Δηλαδή έως 30 ημέρες από την εγγραφή σου. Στην πράξη οι περισσότερες ελληνικές εταιρείες ενημερώνουν συχνότερα.

Μπορώ να εγγράψω αριθμό εταιρείας μου;

Ναι, αν είσαι ο νόμιμος εκπρόσωπος. Ο νόμος εφαρμόζεται σε φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Λειτουργεί για κλήσεις που έρχονται μέσω VoIP από το εξωτερικό;

Όχι αξιόπιστα. Αν η κλήση προέρχεται από ξένη χώρα μέσω παρόχου που δεν συμμορφώνεται με την ελληνική νομοθεσία, το μητρώο είναι αναποτελεσματικό. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η μόνη ουσιαστική άμυνα είναι η φραγή κλήσεων ή το μπλοκάρισμα από εφαρμογή.

Πώς ξέρω αν μια εταιρεία με κάλεσε νόμιμα ή παράνομα;

Νόμιμη κλήση πρέπει να σε ενημερώνει ποια εταιρεία είναι, ποιον εκπροσωπεί (αν είναι third-party), για ποιο σκοπό σε καλεί και πώς απέκτησε τον αριθμό σου. Αν ο εκπρόσωπος αρνείται να δώσει αυτές τις πληροφορίες, υπάρχει ισχυρή ένδειξη παραβίασης του νόμου.